Zo op het eerste gezicht lijkt de pasgekozen Hongaarse Europarlementariër

Krisztina Morvai het rolmodel van de geslaagde politica te zijn. Ze is mooi, blond en intelligent combineert haar gezinsleven (ze heeft drie kinderen) moeiteloos met haar politieke carrière. Maar haar standpunten stroken niet met het beeld van de perfecte vrouw. In het verleden hield zij zich bezig met de bescherming van vrouwenrechten, maar geleidelijk zijn haar uitspraken en politieke meningen verschoven en nu is ze lijsttrekker van Jobbik, een partij die met name bekend staat om de agressieve campagne tegen de Roma.

"Hongarije is van de Hongaren. Jobbik voegt de daad bij het woord", verkondigde partijleider Gábor Vona aan de vooravond van de verkiezingen. De concrete acties van Jobbik komen op het conto van de Hongaarse Garde, een paramilitaire militie die nauwe banden met de partij onderhoudt. De leden organiseren demonstraties tegen de Roma en hun uniformen doen denken aan die van de Hongaarse fascisten in de jaren veertig van de vorige eeuw. Jobbik en de Hongaarse Garde beschuldigen de Roma er zelfs van dat zij verantwoordelijk zijn voor de dalende levensstandaard van de Hongaren vanwege de economische crisis die Hongarije extra zwaar treft. De Hongaarse socioloog Zoltán Pogatsa vat de anti-Roma-politiek van Jobbik als volgt samen: “Ze zeggen tegen de mensen: wij lijden onder de crisis terwijl de Roma van een uitkering profiteren. Dat geld zou veel beter besteed kunnen worden.”

De politie verdenkt enkele leden van de Hongaarse Garde – die onlangs door justitie als illegaal is bestempeld – ervan een aantal moorden op Roma op hun geweten te hebben. De politie zelf kan haar handen niet in onschuld wassen omdat zij geen enkele actie ondernam. Op 23 februari gooide een onbekende iets na middernacht in het Roma-dorp Tatárszentgyörgy molotovcocktails op een huis. Toen de bewoners hun huis uit wilden vluchten, werd er op hen geschoten waarbij de vader des huizes en zijn vierjarige zoon om het leven kwamen. Sinds november vorig jaar zijn er al vijf Roma omgebracht. Iedere week vinden er weer nieuwe gewelddadigheden plaats in de Roma-dorpen. De politie heeft toegegeven dat de aanvallen door de Hongaarse garde georganiseerd waren. De nieuwe Europarlementariër van Jobbik, Krisztina Morvai, heeft zich voor de verkiezingen laten ontvallen dat de Roma in Hongarije elkaar uitmoorden.

Drie onafhankelijke organisaties hebben een onderzoeksrapport uitgebracht over de moorden in Tatárszentgyörgy. Aanvankelijk weigerde de politie haar medewerking te verlenen aan een onderzoek naar deze moorden, omdat zij van mening was dat het slechts om een incident zou gaan. In het rapport wordt overigens gesuggereerd dat de politie het onderzoek zelfs tegengewerkt zou hebben. Racisme onder politieagenten is bevestigd door de top van de politie. De Hongaarse politiechef József Bencz heeft onlangs zelfs toegegeven dat de criminelen misschien wel tot de politie of het leger behoren gezien de ‘professionele’ wijze waarop ze bij deze moorden te werk zijn gegaan.

De Roma hebben het nooit makkelijk gehad in Hongarije, waar ze tegenwoordig zo’n 10% van de bevolking uitmaken. Vanwege hun hoge geboortecijfer zouden ze volgens voorspellingen uit kunnen komen op zo’n 20% van de bevolking in 2050. Jobbik loopt te pas en te onpas met deze cijfers te koop. De partijvertegenwoordigers kaarten openlijk de mogelijkheid van verhuizing van de Roma aan. Een deel van de Hongaren ziet de Roma vooral als criminelen (geschat wordt dat bijna de helft van de Hongaarse gevangen Roma is) en meer dan de helft van de bevolking ziet graag dat er een oplossing voor de Roma-kwestie komt, hoewel ze wel inzien dat Jobbik een gevaarlijke partij is.

Het succes van Jobbik heeft voor onrust gezorgd in Slowakije, het buurland dat de Jobbik maar al te graag zien als aanhangsel van Hongarije waarvan zij menen dat het hun uit historisch oogpunt van rechtswege toekomt. Voor de Hongaarse premier Gordon Bajnai vormt het succes van de extremisten bij de Europese verkiezingen een groot probleem, vooral in zijn eigen land: omdat de rechtse oppositiepartij Fidesz als de grote winnaar van de Europese verkiezingen uit de bus kwam, is Jobbik nu bezig vervroegde parlementsverkiezingen af te dwingen.