Het nieuws sloeg in als een bom. Op 15 maart, de dag waarop de 27 lidstaten van de EU zich akkoord verklaarden om stresstests door te voeren bij de 153 kerncentrales op Europees grondgebied, kondigde Duitsland aan dat zeven van de oudste kerncentrales in het land met onmiddellijke ingang zouden worden gesloten en drie maanden stil zouden liggen.

Duitse kerncentrales zijn vandaag de dag niet minder veilig dan een week geleden”, erkent de Duitse krant Frankfurter Rundschau, "maar alleen het resultaat telt. En het resultaat is goed. Zeven oude kerncentrales zijn losgekoppeld van het net en er moet een debat worden gevoerd in Duitsland over de veiligheidsnormen. Dat is ook goed.

Deze ijver wekte niet alleen verbazing bij de bevolking, maar ook bij de energiebedrijven", schrijft het Duitse dagblad. "Van de ene op de andere dag heeft de regering de energiebedrijven namelijk hun winst ontnomen, die in de miljarden loopt. Dergelijke moed, dynamiek en wilskracht hadden we liever gezien in het energiedebat.” De krant herinnert eraan dat alle Duitse regeringen hun tanden hebben stukgebeten op de krachtige lobby voor kernenergie en schrijft dat “de gelukwensen dan ook alleen vandaag gelden. De werkelijke confrontatie met de grote energiebedrijven moet namelijk nog beginnen. Bondskanselier Merkel is dan ook pas geloofwaardig als de kerncentrales dicht blijven en de energiebedrijven gedwongen worden om ze na het moratorium van drie maanden en de deelstaatverkiezingen te moderniseren.

In het hoofdcommentaar vanTrouw valt het tegenovergestelde te lezen: “paniekvoetbal is de slechtste reactie op de kernramp in Japan” waarmee het dagblad doelt op het besluit van Merkel om verouderde kerncentrales stil te leggen. De commentator bestempelt dit als “onzin”. Trouw laat er geen twijfel over bestaan dat kernenergie niet zonder gevaren is en benadrukt dat het menselijk is “dat we schrikken als het misgaat (…) maar het is zaak om -het klinkt in deze situatie wat wrang- het hoofd koel te houden.” Volgens de krant is het “nog helemaal niet vast te stellen wat er in Fukushima precies is misgegaan. Maar duidelijk is wel dat een Fukushima-scenario zich onmogelijk in Duitsland kan voltrekken. De beslissing van de Duitse regering kan alleen maar voeding geven aan schrik en wantrouwen.

Toch staat Duitsland niet alleen, schrijft het Franse dagblad Le Figaro. Italië zou kunnen besluiten om niet opnieuw aan kernenergie te beginnen, "in Polen wordt dezelfde vraag gesteld. Oostenrijk heeft als eerste land een verzoek ingediend voor stresstests op Europese schaal. Zwitserland kondigde al aan dat het zijn projecten zou opschorten in afwachting van strengere veiligheidsnormen". Alleen Frankrijk handhaaft het vertrouwen in een van zijn belangrijkste industrieën.

Europa is “wereldkampioen hysterie rond kernenergie" geworden, aldus de Tsjechische krant Hospodářské noviny, dat schrijft dat Europese politici helaas “op een golf van emoties surfen”. Het economische dagblad baseert zich daarbij op het jongste OESO-onderzoek, waarin de risico’s van kernenergie worden vergeleken met die van andere energiebronnen, om tot de conclusie te komen dat “kernenergie het veiligst is”.

Tussen 1969 en 2000 is waterkrachtenergie het dodelijkst gebleken, met 29.924 doden bij één ongeluk in China. “Het onderzoek stelt vast dat de kans op een nucleair ongeluk dat direct of indirect tot de dood van honderden mensen kan leiden tien keer lager ligt dan het risico van een ongeluk waarbij fossiele brandstoffen (kool, gas, olie) of waterkracht betrokken zijn. “In de huidige situatie zijn de emoties weliswaar begrijpelijk, maar in de politiek zou het verstand de boventoon moeten voeren”, schrijft Hospodářské Noviny.

Het is mogelijk dat een land besluit om zijn kerncentrales te sluiten of te snijden in de programma’s”, schrijft de Poolse krant Dziennik Gazeta Prawna op zijn beurt. Maar een vraag dringt zich dan wel op: “Waar moeten we die dan door vervangen? Duitsland zegt bijvoorbeeld dat men haast gaat maken met het overstappen op duurzame energie. Het land wil dus de duurste stroom ter wereld produceren en, een bijkomend effect, bijdragen aan de verstoring van de agrarische markten, omdat de traditionele gewassen moeten worden vervangen, in elk geval op enige schaal, door gewassen voor brandstofwinning”. “Hoe dramatisch de beelden uit Fukushima ook zijn, kernenergie heeft bewezen dat het een oplossing is die werkt”, verzekert het Poolse dagblad.