Cover

"Op 24 augustus 1989 verkoos het Poolse parlement Tadeusz Mazowiecki tot premier [een adviseur van de arbeidersbeweging Solidarność]. De Sovjettroepen waren nog in Polen gelegerd en de Berlijnse Muur was nog intact. We liepen op eieren”, schrijft de Poolse krant Gazeta Wyborcza ter gelegenheid van de twintigste herdenking van de eerste niet-communistische regering in Polen sinds de Tweede wereldoorlog. Zijn kandidaatstelling werd gesteund door Adam Michnik, hoofdredacteur van die krant, in een bekendgeworden opinieartikel getiteld “Aan u de president, aan ons de premier”, waarmee hij wilde zeggen: laat de communisten een president naar voren schuiven, en ons (Solidarność) een premier, een oplossing voor de impasse waarin de coalitievorming zich verkeerde op dat moment.

Dit idee kwam Michnik eerst op zware kritiek te staan binnen zijn oppositiebeweging Solidarność, en ook van Mazowiecki zelf. “Na de verkiezingen van 4 juni wilden de communisten, die nog van hun nederlaag moesten bijkomen, niet meteen de macht afstaan. En Solidarność die nog van zijn overwinningsroes aan het bijkomen was, wilde de macht niet echt grijpen”, zo herinnert Roman Malinowski zich deze periode. Malinowski, in die tijd leider van de Partij van het Verenigd Volk (ZSL) zegt in een interview met de Gazeta Wyborcza dat de bemiddeling van Lech Walesa tussen de ZSL en de Democratische Partij de coalitievorming uiteindelijk uit de impasse hielp.