Referendum w Szkocji: Plusy i minusy niepodległości

17 września 2014 – VoxEurop The Scotsman

Zdaniem Josepha Stiglitza, laureata Nagrody Nobla z ekonomii, Szkoci nie powinni się bać niepodległości, która będzie się wiązać nie tylko z kosztami, ale i ze znaczącymi korzyściami.

W komentarzu opublikowanym na łamach The Scotsman, noblista stwierdza, że „sianie strachu jest bezpodstawne”.

Po pierwsze, nie ma on wątpliwości co do tego, że niezależna Szkocja „nadal będzie należała do Europy”. Po drugie, nie „ma problemu waluty" –

Istnieje wiele możliwych scenariuszy. Funt szterling może pozostać środkiem płatniczym w Szkocji niezależnie od tego, czy Anglia się na to zgodzi, czy nie [...] W związku z tym, że gospodarki Anglii i Szkocji są do siebie bardzo podobne, wspólna waluta wydaje się znacznie lepszym rozwiązaniem niż euro, nawet bez wspólnej polityki fiskalnej.

„Fundamentalne wyzwanie, z którym powinna się zmierzyć Szkocja, jest inne”, tłumaczy Stiglitz –

Jest rzeczą oczywistą, że Szkoci mają pewną wspólną wizję i wartości – chodzi o wizję państwa, społeczeństwa, polityki, roli rządu w gospodarce, a także wartości takich jak sprawiedliwość czy równość szans. [...] Wizja ta różni się od poglądów, które teraz dominują na południe od granicy. W Szkocji uczelnie są bezpłatne dla wszystkich, w Anglii czesne za studia rosną w porażającym tempie, co zmusza biedniejszych studentów do zaciągania kredytów. Szkotom zależy na bezpłatnej służbie zdrowia, Anglicy dążą do jej prywatyzacji.

Stiglitz konkluduje, że „o ile niezależność będzie się wiązała z kosztami – choć i te nie są pewne – to nie należy zapominać o korzyściach”. Szkocja mogłaby sama decydować, w co inwestować i jak „czerpać większe korzyści z wpływów podatkowych”. Społeczeństwo musi się teraz zastanowić,

czy o przyszłość Szkocji i realizacji jej wizji zakorzenionej we wspólnych wartościach, które bardzo się różnią od tych wyznawanych na południu, lepiej zadbają nowe władze niepodległego państwa.

Zdaniem Stiglitza najważniejszą kwestią jest to, co się stanie, „jeżeli Szkocja pozostanie częścią Zjednoczonego Królestwa, a to opuści UE”. W jego opinii „taki scenariusz ma znacznie więcej minusów niż plusów”.

Tłumaczenie: Fryderyk Schneider

Factual or translation error? Tell us.