Met het europact dat op 11 maart in Brussel is gesloten verbinden de 17 eurolanden zich ertoe om hun economisch beleid nauwer op elkaar af te stemmen. Duitsland had deelname aan dit pact als voorwaarde gesteld voor financiële hulp aan landen in moeilijkheden. Volgens de Duitse pers heeft Berlijn hiermee een voortrekkersrol gekregen in de strijd om de euro uit het slop te trekken.

Voor Berliner Zeitung vormt het “Duitse pact voor de euro” uiteindelijk “het middel om de positie van de eenheidsmunt te verstevigen op een zo min mogelijk dwingende manier” voor de partners van Duitsland. Voor Angela Merkel is het resultaat van de top volgens Tageszeitung overigens “een mislukking, aangezien de bondskanselier geen enkele tegenprestatie heeft kunnen lospeuteren voor de uitbreiding van het noodhulpsysteem. Bovendien blijft het beleid om bezuinigingen door te voeren slechts een simpele verplichting van de staten zelf.” Het belang van het pact is volgens de Berlijnse krant “vooral om het Duitse publiek te laten zien dat Duitsland in staat is om bij zwakke staten voorwaarden af te dwingen voordat het de portemonnee trekt.

Om die reden is Angela Merkel volgens Handelsblatt niet alleen “de penningmeester, maar ook de bewaker van de discipline in de monetaire unie geworden. Een politiek gezien netelige functie.” Zo schrijft het dagblad uit Düsseldorf dat zij “aan de ene kant verantwoording aan het zeer sceptische Duitse publiek moet afleggen over de inspanningen om de euro te redden. […] Aan de andere kant moet zij goed in het achterhoofd houden dat de Europese bevolkingen er totaal niet op zitten te wachten om door het grote Duitsland gedomineerd te worden. Deze nieuwe rol zal Duitsland nog vele jaren bepalen. [Merkel] moet als model dienen.

Maar volgens Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ)is dit nog maar zeer de vraag. Deze krant ziet in “de nieuwe wereld van de euro” een manier om het Duitse federale model van financiële compensatie tussen de deelstaten over te brengen op Europees niveau. “Het maakt weinig uit of we het nu een gemeenschap van verantwoordelijkheid of unie van overdracht noemen, want dit gaat toch niet werken in de eurozone”, verzekert FAZ. “Als de begroting van Duitsland zich voor honderden miljarden garant moet stellen voor de eurozone legt dat, nog even afgezien van alle kritiek op economisch vlak, een ware bom onder de politiek. De tot op heden niet aflatende trouw van de Duitsers ten aanzien van Europa wordt op die manier uitermate zwaar op de proef gesteld.

We kunnen ons volgens FAZ echter ook afvragen of “deze belangrijke garanties niet simpelweg de prijs zijn die we moeten betalen voor de voordelen die Europa ons brengt.” Maar voordat we hierover discussiëren zouden de besluiten over de euro wel op een solide economische basis genomen moeten worden. Maar de krant concludeert dat “dit niet het geval is, want de verschillen op concurrentieniveau blijven bestaan en de Europese Centrale Bank zit in zijn maag met een gigantische berg obligaties van verrotte staten. En dit is nog maar het topje van de ijsberg.